کد خبر: 3226

تاریخ انتشار: 2017/07/11 - 13:20

خسرو کمالی سروستانی / مریم بهنام

عشایر شاهسون و علمای اردبیل در مقابل فرقه دموکرات آذربایجان

خبرگزاری آشکار ، از ديرباز در مناطق ايلی دو نيروی مؤثر در رهبری مردم نقش داشتند: يكی روسای ايل و ديگری روحانيون.بيگانه‌ستيزی ويژگی مشترك هر دو جريان بود

 چکیده

خبرگزاری آشکار ، از ديرباز در مناطق ايلی دو نيروی مؤثر در رهبری مردم نقش داشتند: يكی روسای ايل و ديگری روحانيون. بيگانه‌ستيزی ويژگی مشترك هر دو جريان بود، اگرچه عاملی كه اين دو را به سوگيری مشترک سوق می‌داد متفاوت بود: روسای ايل بنا به سنت و استقلالی كه به دنبالش بودند با بيگانه مخالف بودند ولی علما براساس آموزه‌های اسلامی كه به موجب آن تسلط كافر و بيگانه را به مسلمان روا نمی‌دانست با بيگانه ستيز داشتند.

از ابتدای قاجاريه كه روس‌ها در سياست خارجی ايران حضور يافتند و چشم طمع به خاك ايران دوختند اين دو گروه اجتماعی با اين حكومت سر ناسازگاری پيدا كردند. چرا كه اين دولت با تسلط خود دو هدف اين گروهها يعنی استقلال و دين را مورد هدف قرار داده بود. به‌خصوص با كمونيست‌شدن روسيه ستيز گروههای اجتماعی مورد بحث بيشتر شد و نقش علما به مراتب پررنگ‌تر گشت.

اردبيل به علت واقع‌شدن در صف اراضی مورد توجه روس‌ها از اهميت خاصی برخوردار بود و همين مسئله موجب حساسيت بيشتر علما و روسای ايلات آن نسبت به ديگر ايالات كشور می‌شد. در يک برآورد كلی به جز معدودی از ايلات، اكثريت ايلات و تمامی علما اين خطه آشكارا و يا در نهان با تسلط بيگانگان به كشور به خصوص بيگانگان كمونيست مخالف بودند و شايد از همين رو بود كه دموكرات‌ها ­­برای درهم شكستن مقاومت علما به حربه ايجاد يك دسته از روحانيون «دموكرات‌ساخته» پرداختند  و برای درهم‌شكستن مقاومت رؤسای عشاير، تقسيم اراضی را كه به زعم خودشان در ميان رعيت طرفدار داشت مطرح كردند. ولی در عمل نتوانستند به علت نفوذ آموزه‌های دينی در ميان مردم به اهداف خود نايل آيند.

واژگان کلیدی: علما، عشایر شاهسون، فرقه دموکرات، بيگانه‌ستيزی

دیدگاه بسته شده است.